دیدگاه جمعی از اعضای خبرگان درباره نظارت بر رهبري

وکیل ملت: آذرماه امسال بود که آیت الله اکبرهاشمی رفسنجانی نظرش را درباره نظارت خبرگان بر رهبری اعلام کرد.

تاریخ انتشار: 30بهمن1394|20:05

دیدگاه جمعی از اعضای خبرگان درباره نظارت بر رهبري
| کد خبر: 104901

به گزارش وکیل ملت صادق لاریجانی رئیس قوه قضائیه در واکنش به صحبت‌های آیت الله هاشمی رفسنجانی، چنین صحبتی را بی‌پایه، نادرست و یک توقع و آرزوی غیرقانونی توصیف کرد و گفت نظارت بر رهبری در قانون اساسی وجود ندارد.
این در حالی است که مقام معظم رهبری  بار‌ها در رابطه با موضوع نظارت بر رهبری اظهار نظر کرده‌اند. ایشان در آبان ماه ۱۳۸۵ و در خطبه‌های نماز عید فطر در صحبت‌هایش یکی از کارهای مهم مجلس خبرگان را نظارت بر وضع رهبر موجود و حاضر خوانده و فرموده بودند که: «باید نظارت داشته باشند. این کار مهم مجلس خبرگان است.» رهبر معظم انقلاب همچنین آذرماه سال ۱۳۷۹ نمونه همین صحبت‌ها را نیز مطرح کرده بودند و گفته بودند که: «هیچ‌کس فوق نظارت نیست. خود رهبری هم فوق نظارت نیست؛ چه برسد به دستگاه‌های مرتبط با رهبری.»
اما نظر سایر اعضای مجلس خبرگان رهبری در این باره چیست؟
مرحوم آیت الله محمدرضا مهدوی کنی، رئیس سابق مجلس خبرگان عقیده داشت؛ «نظارت به معنای نظارت استصوابی نیست که بگویند آقای رهبر هر کاری می‌خواهی بکنی اول ما باید تصویب کنیم. نظارت استطلاعی هم نیست که بگوییم آقای رهبر هر کاری می‌خواهی بکنی اول خبرش را به ما بده. نظارت به مفهوم حراست از ایشان است. یعنی اینکه نگذاریم رهبری مورد هجمه قرار گیرد.»
 آیت الله محمد یزدی می گوید؛ «نظارت از جمله وظایف خبرگان است، یعنى اگر فقیهى را به رهبرى برگزینند ولى بر کار وى نظارت نداشته باشند، در واقع ترک وظیفه کرده‌اند.»
 آیت الله احمد علم الهدی، عضو دیگر مجلس خبرگان می گوید؛ «ولی فقیه بر همه ولایت شرعی دارد؛ از جمله بر مجلس خبرگان، و مولّی علیه نمی‌تواند بر ولیّ خویش نظارت نماید.»
آیت الله محمدتقی مصباح یزدی می گوید؛ وظیفه فرعی خبرگان رهبری نظارت بر کارهای رهبری از طریق تشکیل یک هیات تحقیق است.
آیت الله محسن قمی در اینباره می گوید: در قانون اساسی وظایفی که برای خبرگان در نظر گرفته شده است یکی تعیین رهبری و دیگری هم رصد تدام شرایطی است که رهبری باید داشته باشد و در قانون اساسی به آن تصریح شده است. مثل فقهات و عدالت و آشنایی با مسائل سیاسی و شجاعت و مدیریت و ... طبعا وظایفی در قانون اساسی برای رهبری در نظر گرفته شده است. برخی فکر میکنند مدیریت در نظام ولایت فقیه فردی است و یک نفر باید همه کارها را انجام دهد در حالی که این تصور اشتباه است و اصلا امکان هم ندارد. مدیریت توزیع شده است و البته نافی وظایف قوای دیگر هم نیست. بنابر این می شود گفت که وظیفه خبرگان رصد شرایط مصرح در قانون اساسی است. به عبارتی دیگر نظارت بر صلاحیت فردی رهبری است نه نظارت بر تک تک رفتارهای رهبری.
نظارتی که در اینجا هست یعنی بررسی اینکه آیا شرایط رهبری تداوم دارد یا اینکه خدایی نکرده یکی از آن شرایط از بین رفته است. گاهی وقت ها این نوع رصد صلاحیت فردی مستلزم نوعی نظارت بر رفتار هم می باشد اما آن نظارت مقدمه ای دارد. نکته دیگر اینکه رهبری دو نوع مسوولیت دارد. یکی مسولیت فردی و دیگری حقوقی است. در مسولیت فردی رهبری هم مثل آحاد مردم است و هیچگونه تشریفاتی ندارد. اگر کسی در رفتار فردی از رهبری شکایت داشته باشد می تواند به قوه قضائیه شکایت کرده و طرح دعوا و قوه قضائیه هم رسیدگی کند. حتی راحت تر از مجلس که باید از طریق هیات رئیسه مجلس اقدام شود. مثل شکایتی که فردی در زمان امام خمینی (ره) از ایشان کرد و آن دادیار هم عین شکایت را با نام موسوی خمینی برای امام فرستاد و ایشان هم خیلی متین و مسولانه پاسخ دادند. اما یکی دیگر از مسولیت های رهبری که مربوط به جایگاه ایشان است نه شخص رهبری، جایگاه حقوقی است و رصد خبرگان هم مربوط به این وظایف و مسوولیت ها می شود.
آیت الله جوادی آملی می گوید: «مراقبت وجود داشتن و فقدان اوصاف و شرایط رهبری وظیفه مجلس خبرگان است، زیرا رهبری مشروط به شرایط و محدود به اوصافی است که در گذر زمان از گزند حوادث مصون نیست.
آیت الله سید احمد خاتمی می گوید: «در هیچ جای قانون اساسی، نظارت خبرگان بر رهبری وجود ندارد. اگر این مسأله بود، حتماً باید مطلب باز می‌شد که نظارت خبرگان بر مقام معظم رهبری یعنی چه؟ آیا معنای آن این است که مثلاً مجلس خبرگان رهبری نظارتی بر کل کشور داشته باشد؟ چون سه قوه طبق اصل ۵۷ قانون اساسی زیر نظر ولایت امر عمل می‌کنند. آیا مقصود این است؟ یا مقصود چیز دیگری است؟»
آیت اللّه مؤمن می‌گوید: لازمه اصل یکصد و یازدهم است چون در آنجا دارد که اگر خبرگان ببینند رهبر یا شرایط را از دست داده یا نمی‌تواند درست رهبری کند، رهبر را عزل می‌کنند، خوب لازمه‌اش این است که یک نظارتی داشته باشند

اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 0

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است
Top