در چه مواردی چک کیفری نیست بلکه حقوقی است؟!

وکیل ملت: 1- وقتی که چک وعده دار باشد: در واقع چک شبیه پول نقد است و هدف اولیه از ابداع چک که جایگزین مناسبی برای اسکناس باشد و وسیله ای برای پرداخت نقدی.

تاریخ انتشار: 3اسفند1394|17:44

در چه مواردی چک کیفری نیست بلکه حقوقی است؟!
| کد خبر: 106692

بنابراین اگر چکی به تاریخ امروز یعنی روزی که صادر می شود باشد چک کیفری است ولی اگرتاریخ چک تاریخی به غیر از تاریخ صدور چک باشد چک حقوقی است و نمی توان

از طریق کیفری آن را پیگیری کرد و صادرکننده چک مجازات کیفری نخواهد شد.

اما کمتر پیش می آید که چک به شکل وعده دار نباشد و اکثر کسانی که به صدور چک بلامحل کیفری محکوم شده و مجازات می شوند در واقع چک های وعده دار صادر کرده اند اما دلیل محکوم شدن و مجازات آنها این است که قادر به

اثبات وعده دار بودن چک نبوده اند.

 

 2- اگر چک به عنوان ضمانت جهت انجام تعهد یا ضمانت جهت انجام یک معامله صادر شده باشد:

 اگر علت صدور چک بدهکاری صادرکننده چک باشد درواقع چک را می توان در صورت بلامحل بودن ازطریق کیفری پیگیری کرد اما اگر دلیل صدور چک، بدهکار بودن صادرکننده نباشد بلکه جهت ضمانت معامله یا تعهد صادرشده باشد، نمی تواند این چک رااز طریق کیفری پیگیری کرد و چک حقوقی است. مثلا چکی که برای ضمانت تخلیه ملک از جانب مستاجر برای مالک صادر می شود. در این مورد چون صادرکننده چک درواقع مبلغ مندرج در چک را بدهکار نیست و بابت ضمانت آن را صادر کرده مورد تعقیب کیفری قرار نمی گیرد. اگر در متن خود چک ذکر شده باشد که بابت تضمین صادر شده که دیگر نیازی به اثبات ندارد اما در صورتی که ذکر نشده می توان از شهادت شهود یا قولنامه یا قرارداد آن را ثابت کرد.

 

3- اگرچک سفید امضاء باشد:

چک اگر سفیدامضا باشد صادرکننده تحت تعقیب کیفری قرار نمی گیرد و چک سفیدامضا چکی است که نه مبلغ و نه تاریخ و نه نام دارنده چک، هیچکدام در آن قید نشده باشد و فقط صادرکننده آن را امضا کرده باشد.

 

4- اگر اثبات شود که چک بدون قید تاریخ صادر شده است:

در اینگونه موارد دارنده چک معمولا شخصا اقدام به درج تاریخ روی چک می کند اما اگر بتوان ثابت کرد که صادرکنده تاریخ را هنگام صدور چک ننوشته است؛

باز چک حقوقی است و صادرکننده مجازات کیفری نمی شود.

 

5- اگر وصول چک مشروط باشد:

این شرط اگر در متن خود چک ذکر شده باشد که نیازی به اثبات

ندارد اما در غیر اینصورت می توان آن را طی قولنامه یا شهادت شهود یا قرارداد و یا صورت جلسه ای ثابت کرد. مثلا خریداری که وصول مبلغ چک رامنوط به انتقال سند می کند.

 

 6- اگر بتوان ثابت کرد که چک برای یک

معامله نامشروع یا ربوی صادر شده است.

 

 7- اگر شش ماه از تاریخ صدورچک بگذرد و دارنده چک برای وصول آن به بانک مراجعه نکند و یا اینکه شش ماه از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت (یعنی گواهی برگشت چک) بگذرد و

دارنده چک شکایت نکند:

 این چک حقوقی است و صادرکننده را نمی توان مجازات کیفری کرد.

 

 به غیر از 7 موردی که در بالا ذکر شد، در بقیه موارد چک کیفری است یعنی می توان علیه صادرکننده چک شکایت کرد و او را مجازات کیفرینمود.

نکته :

حقوقی شدن چک به معنی بی اعتبار بودن آن نیست بلکه چک ارزش خود را دارد و تنها تفاوت آن با چک کیفری این است که نمی توان صادرکننده چک رامورد تعقیب کیفری قرار داد یا او را مجازات کیفری کرد اما به هرحال سندی

است که نشان دهنده طلبکار بودن دارنده آن است و می توان براساس آن توقیف اموال صادرکننده را تقاضا کرد و دادگاه هم می تواند صادرکننده را به پرداخت مبلغ چک محکوم کند مگرآنکه صادرکننده چک بتواند ثابت کند که اصلا

طلبی وجود ندارد و یا اینکه چک برای یک معامله ربوی صادر شده است و یا

اینکه دارنده چک طلبکار نیست و حقی ندارد. البته تنها شکایت کیفری برای وصول وجه چک کافی نیست زیرا در صورتی که این دعوی به نتیجه برسد تنهاصادرکننده چک به مجازات حبس محکوم می شود و دادگاه حکمی در مورد طلب

دارنده چک صادر نمی کند.

 بنابراین در هردومورد چک کیفری و حقوقی لازم است دارنده چک با تکمیل دادخواست و رعایت تشریفات دادرسی مطالبه طلب کند.

کلید واژه ها چک کیفری /چک حقوقی
اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 0

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است
Top