بررسی اجمالی رابطه افساد فی الارض با محاربه با تاکید بر مجازات اعدام قاچاقچیان مواد مخدر

یاسر عرب نژاد

وکیل ملت: ظاهراً مستند مجازات فوق، آیه ۳۳ سوره مبارکه مائده می باشد،‌ سوالی که با توجه به ذکر دو عنوان «محاربه» و «افساد فی الارض» در آیه فوق به ذهن می رسد این است که آیا این آیه در مقام بیان دو عنوان جداگانه و مستقل بوده یا اینکه آن دو را به عنوان دو واژه مترادف، که بر موضوع واحدی صادق می باشند، بکار برده است

تاریخ انتشار: 2ارديبهشت1395|16:45

بررسی اجمالی رابطه افساد فی الارض با محاربه با تاکید بر مجازات اعدام قاچاقچیان مواد مخدر
| کد خبر: 136285

در خصوص ادله شرعی و مصادیق محاربه و افساد فی الارض، اختلاف نظرهایی در میان فقها و علما وجود دارد:

قائلان به اتحاد معنوی «محاربه» و «افساد فی الارض»:
اکثر فقها و مفسران اسلامی اعم از شیعه و سنی، هیچ تفاوتی میان محاربه و افساد فی الارض قائل نشده اند و بر این عقیده هستند که آیه فوق به دو فعل و فاعل مستقل اشاره نداشته بلکه تنها به یک فعل که عبارت است از «محاربه با خدا و رسول از طریق ایجاد فساد در زمین» اشاره دارد


قائلان به عدم اتحاد معنوی «محاربه» و «افساد فی الارض»:
برخی دیگر از علما و مفسران، محاربه و افساد فی الارض را دو مفهوم جداگانه می دانند. اما در خصوص اینکه، آیا برای تحقق موضوع مجازاتهای مذکور در آیه، تحقق یکی از این دو عنوان کافی است یا آنکه تا هر دو عنوان تحقق پیدا نکنند موضوع یاد شده فعلیت پیدا نمی کند، دو نظریه وجود دارد:

دسته اول. تحقق هر دو عنوان (محاربه و افساد فی الارض):
این گروه از فقها جمله دوم آیه را ناظر به سلاح کشیدن به قصد ایجاد فساد در زمین می دانند به تعبیر دیگر برای محاربه سه شرط را لازم دانسته اند: تجهیز سلاح، قصد اخافه مردم، قصد افساد در زمین

دسته دوم. تحقق یکی از عناوین (افساد فی الارض):
به اعتقاد برخی از قائلان به عدم اتحاد معنوی محاربه و افساد فی الارض، موضوع عبارت است از «افساد فی الارض» و محاربه از آن جهت که از مصادیق افساد فی الارض است، مشمول مجازات های مقرر در آیه شده است



نتیجه نگارنده

طبق نظر اکثریت فقها (گروه اول و دسته اول از گروه دوم)، مجازات اعدام برای حمل کننده مواد مخدر صرفاً در صورت حمل اسلحه، شرارت و فساد می تواند جاری شود ولی طبق نظر اقلیت فقها(دسته دوم از گروه دوم)، عاملین خرید یا فروش یا حمل مواد مخدر حتی اگر مسلحانه و همراه با شرارت نباشد هم مفسد فی الارض محسوب شده و می توان به مجازات اعدام محکوم شوند

سوالات
۱. چرا مجمع تشخیص مصلحت نظام در زمان تصویب قانون فوق، نظر اکثریت فقها از جمله حضرت امام را مدنظر قرار نداده است؟

۲. چرا قاعده درء (الحدود تدرأ بالشبهات)‌ که از قواعد مهم فقهی است و همچنین اصل احتیاط در جایی که با شک در حکم شرعی و اجرای شدیدترین حد، یعنی اعدام مواجه هستیم، جاری نشده است؟

۳. توبه و مشتقات آن، نود و دو بار و كلمه «استغفار» و مشتقات آن، چهل و پنج مرتبه در قرآن کریم ذكر شده است و در آيات متعدد ديگري نيز بدون ذكر اين واژه ها به اين مسئله اشاره شده است. حال که قاعده درء اجرا نشده چرا قانونگذار در بسیاری از جرائم موجب حد و تعزیر، توبه و ندامت متهم را پذیرفته ولی در قانون مبارزه با مواد مخدر توبه وی پذیرفته نشده است؟


منابع
۱. سید روح الله خمینی، تحریر الوسیله، قم، دارالعلم،‌چاپ دوم؛ منصوره سهرابی و حسن مجیدی، ۱۳۹۲، بررسی تفسیری رابطه افساد فی الارض با محاربه با تاکید بر آیه ۳۳ مائده، فصل نامه علمی پژوهشی مطالعات تفسیری شماره ۱۶، صفحات ۱۱۲-۹۳؛ سید محمد هاشمی شاهرودی، پیشین، صص ۲۴۸-۲۴۷؛ حسینعلی منتظری، رساله استفتائات، ج دو، ص ۵۲۱؛ حسین میر محمد صادقی، جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی، تهران، نشر میزان، ص ۶۰؛ خلیل همایی، ۱۳۹۱، اعدام اثر ندارد اعدام فایده ندارد، وب سایت رادنوشت؛ پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، ۱۳۹۲، کد ۳۶۵۱۱؛ عسکری اسلامپور، توبه در امور کیفری اسلام، معرفت، شماره ۹۳
 

دسته بندی مقالات , حقوقی , تلگرام + ,
اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 0

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است
Top