چگونه به‌عنوان وکیل دادگستری دفاع مؤثري داشته باشيم؟

عبدا... سمامی / استاد دانشگاه - حقوقدان

وکیل ملت: پس از انتخاب وكيل و سپردن سير اداره‌ پرونده به وي، وظيفه وكيل آغاز مي‌شود. از اين لحظه است كه بايد مقتدرانه و با علم و آگاهي و دانش حقوقي و اعتماد به نفس كافي وارد موضوع شده و تمام هنر و مهارت خويش را در اين راه به كار بندد.

تاریخ انتشار: 5تير1395|22:15

چگونه به‌عنوان وکیل دادگستری دفاع مؤثري داشته باشيم؟
| کد خبر: 173096

بعد از قبول پرونده و قبل از هر اقدامي بهتر است نمايي كلي از آن را در ذهن ترسيم كند. وقايع و مستندات پرونده را كنار هم بگذارد. چنانچه پرونده قبلاً در محاكم طرح شده باشد، آن را به دقت مطالعه و مدارك و مستنداتش را جمع‌‌آوري كند. قوانين، آراي وحدت رويه و نظرات مشورتي مرتبط با موضوع را بيابد. يك وكيل بايد بتواند مناسب‌ترين روش اقامه دعوا از حيث كيفري يا حقوقي بودن و همچنين عنوان شكايت و يا خواسته را با درايت كامل برگزيند. غفلت، ناآگاهي و تعلل در انتخاب روش صحيح طرح دعوا و عنوان و يا عدم رعايت شرايط شكلي آن مي‌تواند منجر به رد دعوا يا دادخواست شود كه خود، نشان‌دهنده‌ كم تجربگي و ضعف وكيل است. به علاوه موكلِ محكوم، نيز همواره وكيل خود را فردي نالايق و فاقد استعداد و مهارت و درايت كافي مي‌خواند. براي اجتناب از اين امر است كه بايد كوشيد تا در كمترين زمان ممكن به دانش و تجربه كافي در دفاع دست يافت.
بدين منظور لازم است قطعات اين پازل، به دقت و با زيركي در كنار هم چيده شوند. يكي از مهم‌ترين و اساسي‌ترين قطعات، همانگونه كه پيش از اين نيز اشاره شد، يافتن قوانين و آراي مرتبط با موضوع و انطباق جزء به جزء مواد قانوني و نقاط افتراق و اشتراك آن، با شرايط حاكم بر پرونده و كشف كليد طلاييِ دفاعيات و بهترين راه حل از لابه‌لاي اين اجزاست. وكيل بايد درك درست و قدرت استدلال و استنتاج بالايي از قوانين و اوضاع و احوال حاكم بر قضيه داشته باشد.
موارد فوق مربوط به مراحل آغازين اقامه دعواست، اما آنچه در جلسات دادرسي حائز اهميت است همان‌هاست كه وكيل بايد با تمرين و ممارست و به صورت حرفه‌اي به آنها دست يابد. بايد زيرك باشد، بتواند بداهه‌گويي كند، آنچنان استدلال بورزد و محكم سخن براند كه مسير پرونده و اداره جلسه را در دست گيرد. از فن بيان قوي برخوردار باشد و آن را در خود تقويت كند، در عين حال بلاغت و شيوايي و رسايي و احترام را در كلام خود محفوظ دارد. بايد از زبانِ دستِ خود به درستي و به نحو مؤثر استفاده كند، گاهي حركات دست و صورت حتي از زبان نيز تاثيرگذارترند. در نگاه به قاضي، طرف مقابل يا وكيل وي بايد جانب احترام را نگه دارد و لبخند را بر لبان خود حفظ كند. با ظاهري مرتب و آراسته در محاكم حاضر شود. مستمعي دقيق و نكته‌دان و سخن‌سنج باشد. بتواند از لابه‌لاي سخنان طرف مقابل، آنچه را به نفع موكل است استخراج كند. قدرت به چالش كشيدن او را داشته باشد. بايد روانشناسي قوي بوده و دروغ را با مهارت از راست تفكيك كند و به راحتي تحت تاثير ظاهرفريبي مخاطب قرار نگيرد. «وکیل مدافع علاوه بر امکان اثرگذاری و قدرت انتقال حس و فکر خود به دادگاه، هیات منصفه، تماشاچیان، جامعه و حتی طرف دعوی، لازم است که از فن بلاغت یا آرایش کلام، برخوردار باشد. فن بلاغتِ مبتنی بر دانش و منطق و استدلال، زیبایی نگارش و بیان، تونالیته صدا، استفاده به موقع از حرکت دست و چهره و انتقال حس صمیمی در دفاع» مواردي هستند كه براي يك دفاع مؤثر و قوي لازمند. برعكسِ تصور عوام از وكالت، در اين حرفه به هيچ وجه با كسي سر ستيزه و جنگ نيست. هدف و نيت، فقط و فقط بايد اجراي صحيح عدالت و احقاق حقِ فرد باشد. نيازي نيست لباس رزم بر تن كرده و فنون نبرد و تعرض و هجوم به مخاطب را بياموزيم. مي‌توان جلسات دادرسي را با كمال آرامش و ادب و متانت برگزار كرد. مي‌توان به‌جاي جنگيدن و به‌كار بردن الفاظ ناشايست و ناروا از الفاظ مؤدبانه و محترمانه كه نشانه‌ شخصيت وكيل است استفاده كرد، مي‌توان به‌جاي برخورد ناصحيح و ترش‌رويي و عصبانيت، به دلايل منطقي، مستدل و محكمه‌پسند روي آورد و جلسه رسيدگي را از ميدان جنگ و نبرد، تبديل به محفلي گرم و دوستانه كرد كه طرفين در عين احترام به يكديگر، از حقوق خود نيز مستدلاٌ دفاع مي‌كنند. يك وكيل بايد زمان و مكان دفاعيات خود را به درستي بشناسد. بداند «كجا بايد فلان مطلب را گفت و كجا نبايد گفت، كجا بايد فلان مطلب را نوشت و در چه موقعيتي بايد از نوشتن آن خودداري كرد». اين فنون از پرونده‌اي به پرونده ديگر متفاوت است و بسته به موضوع، در اشكال مختلف بروز و ظهور پيدا مي‌كند و نمي‌توان شيوه و قاعده‌اي كلي براي آن تعريف و ترسيم كرد. آنچه مهم است زيركي و نكته‌سنجي وكيل است كه بداند از هر چيزي در كجا و چطور و به چه روشي استفاده كند تا بيشترين و بهترين تاثير را از خود بر جاي گذارد. رعايت توازن بين تمامي اين موارد كه حتي گاهي با يكديگر به شدت در تعارض و تناقض اند، كار سهل و ساده‌اي نيست، از اين‌رو است

كه وكالت را به هنر تشبيه كرده و وكيل را نيز هنرمند خطاب كرده‌اند. در اين راستا، فن دفاع همان چيزي‌است كه از وكيل فردي هنرمند مي‌سازد. هنرمندي كه گرچه هنرش به‌صورت بصري و فيزيكي مجال ظهور نمي‌يابد ولي تبلور آن را به خوبي مي‌توان در جلسات رسيدگي محاكم قضايي مشاهده كرد.

به نقل از سایت روزنامه قانون
 

اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 1

اکبر
|
22تير ماه 1395
0
0
بسیار زیبا بوذ

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است

جدید ترین اخبار

Top