تٱثیر گذشت در قصاص بر فرد و جامعه

زهره غلامعلی زاده

وکیل ملت: قصاص در ماده 16 قانون مجازات اسلامی به این صورت تعریف گردیده است:قصاص مجازات اصلی جنایات عمدی بر نفس، اعضاء و منافع است..

تاریخ انتشار: 15فروردين1396|00:29

تٱثیر گذشت در قصاص بر فرد و جامعه
| کد خبر: 224606

قصاص به عنوان مجازات اصلی در جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص، در آیات مختلف قرآن مورد اشاره قرار گرفته است.در قوانین قدیمی مثل قوانین حمورابی و نیز کتب آسمانی قبلی به ویژه تورات، نیز این مجازات پذیرفته شده است.

💠از قصاص در آیات مختلف قرآن کریم به عنوان یک حق نام برده شده است از جمله آیات 178و 179 سوره بقره که می‌فرمایند:"و لکم فی القصاص حیوه یا اولی الالباب لعلکم تتقون"و شما را در قصاص حیاتی است از خردمندان اگر بخواهید تقوا داشته باشید.اما بلافاصله پس از آن حق عفو را نیز عنوان می‌کند و این حق را رحمتی از جانب خداوند به بندگان خود دانسته  و تأکید می‌کند که خداوند متعال به افراد بخشنده  چند برابر پاداش می‌دهد.


💠برخی به حکم قصاص به عنوان مجازات اعتراض دارند زیرا آن را نوعی انتقام گرفتن از قاتل می‌دانند. در حالی که برای ولی دم ،انتقام گرفتن راهی برای فرو نشاندن خشم وغضب ناشی از به قتل رسیدن عزیزش می باشد.


💠همچنین قصاص علاوه بر فرونشاندن غضب ناشی از مصیبتی که بر اولیاء دم وارد آورده ،پیشگیری از تکرار ستم بر اجتماع و برخورداری اجتماع از امنیت است، با این حال انتخاب گذشت به جای قصاص تأثیر روحی و  اخلاقی بسیاری دارد.

💠ولی دمی که قصاص می کند شاید چند صباحی و یا حتی همان لحظه دارای آرامش و فرونشاندن خشم و غضبش گردد اما بعد از مدتی ممکن است عذاب وجدان ناشی از قصاص را برای تمام عمر همراه داشته باشد.

💠باید توجه داشت که در قصاص نفس، فقط یک فرد مجازات نمی‌شود بلکه خانواده وی نیز مجازات می‌شود. چرا که وقتی سرپرست یا عزیزشان را از دست می‌دهند در واقع می‌توان گفت کیان مقدس خانواده از هم می‌پاشد و همسران و فرزندان بی سر پناه آنها در جامعه با مشکلات زیادی روبه‌رو  خواهند شد، یعنی علاوه بر مجرم، خانواده او نیز مجازات می‌شوند.

💠وقتی قاتلی قصاص می گردد، در صورت داشتن همسر و فرزندان، همسر وی بعد از مرگ او ناچار به دنبال تٱمین معاش خانواده می گردد.اما جامعه به وی چگونه می نگرد؟فرزندان چنین فردی چگونه می توانند قاتل بودن پدر خود را درک کنند؟ ممکن است آنان در آینده به قصد انتقام یا ارضای عقده‌های روانی خود وارد اجتماع شده و مانند پدر شان خوی بزه و بزهکاری در سر بپرورانند.

💠این در حالی است که گذشت از قصاص می‌تواند زندگی تازه‌‌ای در  رگ‌های خانواده قاتل تزریق کند و سبب استحکام کیان خانواده شود و در نتیجه خانواده و نهایتا جامعه به ورطه نابودی کشیده نشود و وارد لجن زار جرم و جنایت نگردد.البته نباید از نظر دور داشت که اثرات قصاص نه تنها متوجه خانواده قاتل می‌شود بلکه گریبانگیر خانواده مقتول یا اولیای دم نیز است زیرا همانطور که بیان شد، پس از قصاص نفس عذاب وجدان لحظه‌ای آنان را رها نخواهد کرد.

💠 پس مشخص است که جامعه نیاز به فرهنگ‌سازی درباره موضوع گذشت دارد و در این میان نقش رسانه‌ها، هنرمندان، ورزشکاران و قهرمانان بسیار مؤثر خواهد بود، اما وظیفه سنگین‌تر بر عهده نهاد تقنینی کشور است که با ایجاد  و تأسیس یک نهاد به منظور  بررسی و تحلیل حق گذشت از قصاص، اولیای دم  را به این کار خداپسندانه تشویق کند.


💠 حتی آموزش دادن به دانش آموزان در مدارس و تحلیل و بررسی جوانب مختلف قصاص و گذشت می‌تواند تأثیر مثبتی بر کاهش آمار قصاص  در جامعه داشته باشد، البته ناگفته نماند که فردی که مرتکب قتل عمدی مستوجب قصاص می گردد دارای ظرفیت مجرمانه بسیار بالایی است و اگرچه به لحاظ جنبه عمومی جرم ،تعزیر می شود اما می بایستی برای این ظرفیت مجرمانه بالا،  تدابیری را اندیشید.

📚منبع: میرمحمد صادقی، حسین، جرایم علیه اشخاص، تهران، انتشارات میزان، 1394

📚حق قانونی قصاص و فضیلت اخلاقی عفو، محمدرضا آرامش، روزنامه ایران

اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 0

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است
Top