بررسی حقوقی و قانونی مصوبه افزایش نرخ عوارض تردد خودرو به قشم

فرشاد قاسمی وکیل دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز

وکیل ملت: به صراحت بخش 1 بند 11 (اصلاحی 17 اسفند 1393 ) تعیین عوارض خدمات شهری سالانه برای ارائه خدمات به اراضی، مستحدثات و ساختمان های واقع در محدوده منطقه بر اساس شیوه نامه تایید شده به مهر دفتر هیات دولت است و این امر از محدوده اختیارات هیات مدیره سازمان خارج است.

تاریخ انتشار: 16آذر1394|16:34

بررسی حقوقی و قانونی مصوبه افزایش نرخ عوارض تردد خودرو به قشم
| کد خبر: 65929

 

 

  در خصوص مصوبه " افزایش عوارض مواصلاتی یک بار تردد در اسکله های لافت و پهل " موضوع خبر شماره 1912 به تاریخ 24 آبان 1394 اداره کل روابط عمومی و امور بین الملل سازمان منطقه آزاد قشم که با عنوان " نرخ جدید عوارض تردد خودرو به قشم " جهت اطلاع عموم اعلام شده است و با عنایت به بازتاب این امر در پایگاه های خبری و اظهار نظرهای به عمل آمده، موارد و مطالب مشروحه آتی الذکر قابل طرح و بررسی است:

   آیین نامه اجرایی اخذ عوارض در مناطق آزاد تجاری - صنعتی مصوب 1372هیات وزیران با اصلاحات و الحاقات بعدی

    به موجب  این آیین نامه که در سنوات بعد از تصویب مورد اصلاح و الحاق قرار گرفته است عوارض قابل مطالبه و وصول توسط سازمان منطقه آزاد عبارتند از: عوارض شماره گذاری، سالانه، تردد، خروج، ورود، مواصلاتی، بندری، فرودگاهی، فعالیت (پذیره)، کالا و خدمات شهری.

   تعریف واژه ها

   در ابتدا به جهت تشحیذ ذهن خوانندگان و آشنایی با واژه های بکار گرفته شده در آیین نامه، به تعریف آنها مطابق متن مصوب پرداخته می شود.

·        عوارض شماره گذاری: وجوهی است که سازمان در قبال شماره گذاری وسایل نقلیه زمینی، متناسب با نوع وسیله اخذ می نماید.

·        عوارض سالانه: وجوهی است که سازمان، سالانه از دارندگان وسایل نقلیه زمینی متناسب با نوع وسیله اخذ می نماید.

·        عوارض تردد: وجوهی است که سازمان از رانندگان وسایل نقلیه زمینی که با پلاک های سایر نقاط کشور در منطقه تردد می کنند، اخذ می نماید. این عوارض ممکن است در هر بار تردد یا در قالب صدور کارت تردد وسایل نقلیه اخذ گردد.

·        عوارض خروج: وجوهی است که سازمان از اشخاصی که به مقصد خارج از کشور از مرزهای منطقه خارج می شوند به هنگام خروج دریافت می دارد.

·        عوارض ورود: وجوهی است که سازمان از اشخاصی که قصد ورود به منطقه دارند دریافت می دارد.

·        عوارض مواصلاتی: وجوهی است که سازمان از دارندگان وسیله نقلیه یا موسسات حمل ونقل بابت استفاده از پایانه های مواصلاتی ایجاد شده در منطقه اخذ می نماید.

·        عوارض بندری: وجوهی است که سازمان در قبال ارائه تسهیلات بندری برای حمل و نقل دریایی از استفاده- کنندگان آن ها دریافت می دارد.

·        عوارض فرودگاهی: وجوهی است که سازمان در قبال ارائه تسهیلات فرودگاهی برای حمل و نقل هوایی و تردد هواپیما از صاحبان کالا یا موسسات حمل و نقل هوایی اخذ می نماید.

·        عوارض فعالیت (پذیره) : وجوهی است که سازمان در قبال صدور و تمدید مجوز فعالیت در منطقه برای اشخاص حقیقی و حقوقی از آن ها اخذ می نماید.

·        عوارض کالا: وجوهی است که سازمان از اشخاصی که قصد واردات کالا از خارج به منطقه و یا قصد حمل کالا از منطقه به سایر نقاط کشور دارند اخذ می نماید.

·        عوارض خدمات شهری: وجوهی که سازمان بابت ارائه خدمات شهری از مالکان یا بهره برداران اراضی و مستحدثات واقع در منطقه اخذ می کند.

   لازم به توضیح است هرچند در پایان آیین نامه و مستفاد از ماده 4 آن، چنین مقرر شده که میزان عوارض مزبور از طرف هیات مدیره سازمان تعیین می گردد و اجرایی شدن آن، موکول و منوط به تصویب شورایعالی مناطق آزاد است لیکن با عنایت به تصمیم وزرای عضو شورایعالی مناطق آزاد در سال 1373 و تصویب دستورالعمل و روش اجرایی آیین نامه اخذ عوارض در مناطق آزاد تجاری - صنعتی، اختیارات هیات مدیره سازمان گسترش پیدا کرده است که به بررسی مفاد آن می پردازیم :

  دستورالعمل و روش اجرایی آیین نامه اخذ عوارض در مناطق آزاد تجاری - صنعتی مصوب 1373 وزرای عضو شورایعالی مناطق آزاد با اصلاحات و الحاقات بعدی

   به موجب این دستورالعمل، عوارض سالانه از وسایل نقلیه موتوری که در مناطق آزاد شماره گذاری شده اند وصول می شود. موتور سیکلت، جرثقیل، لیفتراک و خودروهای راهسازی و کشاورزی از تعرفه تعیین شده در این بخش از دستورالعمل مستثنی بوده، در صورت استفاده از پایانه ها مشمول عوارض مواصلاتی هستند.

   عوارض تردد و تعرفه آن در خصوص وسایل نقلیه موتوری که در منطقه آزاد شماره گذاری نشده اند به استناد دستورالعمل مزبور به 4 بخش تقسیم بندی شده است:

1-     عوارض یک بار تردد برای حداکثر 10 روز تردد در منطقه.

2-     عوارض تردد و یا توقف بیش از ده روز در منطقه که مشمول عوارض تردد سالانه است.

3-     تردد و یا توقف در منطقه آزاد برای حداکثر یک سال.

4-     تردد و یا توقف بیش از یک سال در منطقه آزاد که مشمول عوارض شماره گذاری است.

   اختیارات هیات مدیره سازمان منطقه آزاد

   مطابق نص صریح دستورالعمل مورد اشاره، تغییر میزان عوارض سالانه، عوارض تردد، عوارض مواصلاتی و عوارض خروج، جزء اختیارات هیات مدیره سازمان بوده و در آغاز هر سال بر حسب شرایط و با تصویب هیات مدیره تا پنجاه درصد نسبت به سال قبل قابل تغییر است.

   همچنین به موجب بند 9 دستورالعمل (الحاقی به تاریخ 13 آذر 1374) عوارض استفاده از پایانه های مواصلاتی، برحسب شرایط و با تصویب هیات مدیره سازمان می تواند از تخفیف حداکثر تا پنجاه درصد برخوردار باشد.

  استثناء و تحدید اختیارات

   یکی از موارد استثناء و محدودیت اعمال شده بر اختیارات هیات مدیره سازمان منطقه آزاد، مندرج در دستورالعمل مورد بحث این مقاله، موضوع تعیین تعرفه و میزان عوارض خدمات شهری است. مبنای قانونی این محدودیت، ماده 10 اصلاحی 22 آبان 1375 قانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاری - صنعتی است که تعیین میزان این نوع از عوارض را در صلاحیت وزرای عضو شورای عالی مناطق آزاد قرار داده و چنین مقرر داشته است:

 سازمان هر منطقه می تواند با تصویب هیات وزیران - هم اکنون وزرای عضو شورای عالی مناطق آزاد - در مقابل انجام خدمات شهری و فراهم نمودن تسهیلات مواصلاتی، بهداشتی، امور فرهنگی، آموزشی و رفاهی از اشخاص حقیقی و حقوقی منطقه عوارض اخذ نماید.

    لازم به توضیح است آیین نامه اجرایی اخذ عوارض در مناطق آزاد تجاری - صنعتی و نیز دستورالعمل و روش اجرایی آیین نامه اخذ عوارض در مناطق آزاد که موضوع این مقاله هستند در اجرای ماده قانونی مورد اشاره (ماده 10 قانون چگونگی ...) تصویب شده اند.

    به موجب بند 11 دستورالعمل مورد بحث که در تاریخ 20 اسفند 1392 به آن الحاق شده است، به منظور ارائه خدمات شهری شامل خدمات فرهنگی، ورزشی، درمانی و احداث، اصلاح و توسعه معابر، ایجاد پارک و پارکینگ ها، توقفگاه ها و میدان ها، حفظ و نگهداری پارک ها و باغ های عمومی، نظافت شهری، تامین سایر تاسیسات مورد نیاز عمومی و نوسازی محلات و مراقبت در رشد موزون شهر، سازمان مجاز به اخذ عوارض خدمات شهری در ازاء خدمات شهری می باشد.

   به صراحت بخش 1 بند 11 (اصلاحی 17 اسفند 1393) تعیین عوارض خدمات شهری سالانه برای ارائه خدمات به اراضی، مستحدثات و ساختمان های واقع در محدوده منطقه بر اساس شیوه نامه تایید شده به مهر دفتر هیات دولت است و این امر از محدوده اختیارات هیات مدیره سازمان خارج است.

  نتیجه گیری

   نظر به موارد فوق الذکر، مصوبه اخیر هیات مدیره سازمان منطقه آزاد قشم از 2 جنبه قابل بررسی است:

 1- مصوبه مزبور، افزایش عوارض تردد خودرو است یا 2- مصوبه مزبور، افزایش عوارض مواصلاتی است.

1-     در این فرض که مصوبه، افزایش عوارض تردد خودرو باشد تصویب آن مطابق قانون، آیین نامه و نیز دستورالعمل اجرایی آن است.

2-     در این فرض که مصوبه، افزایش عوارض مواصلاتی باشد، مطابق آیین نامه و دستورالعمل اجرایی آن اصدار یافته، لیکن مغایر با ماده 10 قانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاری - صنعتی است. با این توضیح و توجه به این مهم : تا زمانی که بند 9 دستورالعمل و روش اجرایی ...، در بخش اختیارات هیات مدیره سازمان، اصلاح و یا به علت مغایرت با قانون، ابطال نشده است، مصوبه اخیر مبنی بر افزایش عوارض مواصلاتی، در حدود اختیارت هیات مدیره سازمان منطقه آزاد قشم بوده، دارای محمل و جایگاه قانونی است.

 

  در پایان ذکر این نکته ضروری است که مطابق قانون، آیین نامه و  دستورالعمل مورد بحث و نیز سایر مصوبات، سازمان منطقه آزاد مجاز به وصول عوارض مختلف منجمله عوارض واردات کالا و وصول 2 درصد هزینه اقامت هر شب یک مسافر در هتل های منطقه آزاد است که حدود اختیارات هیات مدیره سازمان در مورد آن ها قابل طرح و تبیین می باشد لیکن در این مقاله صرفا" موضوع مصوبه صدرالذکر مورد بررسی قرار گرفت.

 

  هرگونه نظر، انتقاد و پیشنهاد از طریق این سایت قابل طرح و پیگیری می باشد :

www.themis.ir

 

 

 

 

 

 

 

 

  

دسته بندی با وکلا ,
اشترک در گوگل اشترک در گوگل پلاس اشترک در استامبل آپن دیگ اشترک در کلوب اشترک در فیس نما اشترک در تویتر اشترک در فیسبوک

نظرات بینندگان

تعداد نظرات منتشر شده : 0

دیدگاه خود را درباره این خبر بنویسید

بازدید کننده گرامی پر کردن فیلدهای ستاره دار الزامی است
Top